Jak rozpoznać, że potrzebujesz psychoterapii?
Ten artykuł ma charakter informacyjny. Nie zastępuje konsultacji ze specjalistą ani diagnozy.
Nie zawsze łatwo zdecydować, czy warto zgłosić się na psychoterapię. Czasem wiadomo, że coś jest nie tak, ale trudno określić, co dokładnie. Innym razem pojawia się myśl: „inni mają poważniejsze problemy, więc może przesadzam”.
Nie trzeba czekać, aż trudności całkowicie odbiorą Ci możliwość normalnego funkcjonowania. Warto przyjrzeć się temu, czy trwają, nasilają się i coraz mocniej wpływają na codzienne życie. Sam gorszy dzień albo smutek po trudnym wydarzeniu nie oznaczają, że potrzebujesz terapii. Jeśli jednak od dłuższego czasu trudno Ci odpocząć, skupić się, spać, podejmować decyzje albo wykonywać codzienne obowiązki, rozmowa ze specjalistą może pomóc ocenić sytuację.
Co może skłonić do szukania pomocy?
Powodem do konsultacji nie musi być jeden konkretny objaw. Częściej chodzi o zmianę, którą zauważasz u siebie: coraz częściej czujesz napięcie, lęk lub przygnębienie; wycofujesz się z kontaktów; trudno Ci poradzić sobie z obowiązkami; problemy w relacjach zaczynają się powtarzać.
Zwróć uwagę także na to, czy dotychczasowe sposoby radzenia sobie nadal działają. Może próbujesz odpocząć, porozmawiać z bliskimi albo zmienić coś w swoim otoczeniu, ale ulga jest krótkotrwała. To nie przesądza, że potrzebujesz psychoterapii, ale może być dobrym powodem, by porozmawiać o tym z kimś przygotowanym do udzielania pomocy.
Nie ma jednej granicy, po której „należy” rozpocząć terapię. Ważne jest, jak długo trwają trudności, czy się nasilają i jak wpływają na Twoje życie. Nie musisz też samodzielnie rozpoznawać u siebie zaburzenia. Możesz zgłosić się po konsultację właśnie po to, żeby uporządkować to, co się dzieje.
Czym psychoterapia różni się od innych form pomocy?
Psychoterapia to regularna praca prowadzona określoną metodą. Jej przebieg i cele zależą od sytuacji oraz ustaleń ze specjalistą. Nie jest tym samym co pojedyncza rozmowa wspierająca i nie zawsze jest jedyną potrzebną formą pomocy. Czasem pierwszym krokiem będzie konsultacja psychologiczna lub psychiatryczna.
Psycholog może pomóc przyjrzeć się trudnościom i udzielić konsultacji. Psychoterapeuta prowadzi psychoterapię. Psychiatra jest lekarzem — może postawić diagnozę i ustalić leczenie, również farmakologiczne, jeśli uzna je za wskazane. W zależności od potrzeb pomoc kilku specjalistów może się uzupełniać.
Jak wybrać psychoterapeutę?
Przed pierwszym spotkaniem możesz sprawdzić wykształcenie i szkolenie danej osoby, jej doświadczenie oraz to, czy korzysta z superwizji. Zapytaj, w jakim nurcie pracuje i jak zwykle wygląda początek współpracy. Masz prawo wiedzieć, jakie są zasady spotkań, ich koszt, częstotliwość i sposób odwoływania.
Liczy się również to, czy możesz swobodnie rozmawiać z tą osobą i rozumiesz proponowany sposób pracy. Zaufanie nie musi pojawić się od razu, ale możesz powiedzieć o swoich wątpliwościach i sprawdzić, jak zostaną przyjęte.
Jak przygotować się do pierwszej rozmowy?
Nie musisz mieć gotowej diagnozy ani wiedzieć, co powiedzieć. Możesz zacząć od prostego zdania: „Ostatnio jest mi trudno i nie wiem, od czego zacząć”. Jeśli wolisz się przygotować, zanotuj, co najbardziej Cię martwi, jak wpływa to na codzienność i czego próbowałeś lub próbowałaś już w tej sprawie.
Podczas spotkania możesz zapytać, czy psychoterapia wydaje się odpowiednia, jak mogłaby wyglądać i jakie są inne możliwości. Sama konsultacja nie zobowiązuje do rozpoczęcia terapii.
Gdzie szukać wsparcia?
Osoby dorosłe mogą sprawdzić, czy w ich okolicy działa Centrum Zdrowia Psychicznego. W rejonach objętych opieką CZP można zgłosić się do punktu zgłoszeniowo-koordynacyjnego bez skierowania i wcześniejszego umawiania wizyty. Pomoc jest finansowana przez NFZ, ale dostępność placówek zależy od miejsca zamieszkania — przed wizytą sprawdź informacje dla swojej okolicy.
Jeśli chcesz porozmawiać ze specjalistą Pomorskiego Centrum Psychoterapii i Psychoedukacji, informacje o konsultacjach i rezerwacji znajdziesz w zakładce Rezerwacja.
Gdy potrzebna jest pilna pomoc
Jeśli istnieje bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia albo obawiasz się, że nie zdołasz zadbać o swoje bezpieczeństwo, zadzwoń pod 112 lub 999. Możesz również zgłosić się do izby przyjęć lub na SOR szpitala z oddziałem psychiatrycznym.
Osoby dorosłe w kryzysie psychicznym mogą zadzwonić pod całodobowy, bezpłatny numer 800 70 2222 albo skorzystać z telefonu wsparcia emocjonalnego 116 123. W bezpośrednim zagrożeniu te numery nie zastępują wezwania pomocy ratunkowej.
Źródła
- Pacjent.gov.pl, „Zadbaj o swoje zdrowie psychiczne” — https://pacjent.gov.pl/zapobiegaj/zadbaj-o-swoje-zdrowie-psychiczne
- Pacjent.gov.pl, „Psychoterapia” — https://pacjent.gov.pl/psychoterapia
- Pacjent.gov.pl, „Psycholog, psychoterapeuta czy psychiatra?” — https://pacjent.gov.pl/psycholog-psychoterapeuta-czy-psychiatra
- Pacjent.gov.pl, „Centra Zdrowia Psychicznego – zmiany” — https://pacjent.gov.pl/aktualnosc/centra-zdrowia-psychicznego-zmiany

Dodaj komentarz
Chcesz się przyłączyć do dyskusji?Feel free to contribute!